Khởi

Khởi

Chữ khởi theo nghĩa bắt đầu là đã có bao nhiêu bước chuẩn bị để được bắt đầu. Khi đã bắt đầu rồi vẫn có thể bắt đầu từng giai đoạn và có khi cần được bắt đầu lại. Đó là những khía cạnh của chữ khởi mà chúng ta cùng tìm hiểu.

Vài ý nghiã:
Khởi đầu là bắt đầu vào một điều gì đó tiếp sau. Khởi thủy nghĩa là từ lúc khai thiên lập địa, khởi hành là bắt đầu một đường dài, khởi động là làm cho nóng bầu khí, khởi công là bắt đầu bắt tay vào việc…

Để khởi cần có chuẩn bị.
Không có gì bắt đầu mà không có chuẩn bị trước đã. Ngay trong công trình sáng tạo, từ nguyên thủy, khi chưa có gì có, thì Thiên Chúa đã là Đấng Hằng Có. Từ con số không, theo toán học thì không có gì tồn tại sau khi nhân, chia với số không cả. Từ suy luận ấy, chúng ta muốn bắt đầu thì hãy chuẩn bị để bắt đầu trước đã.

Chuẩn bị là dành cho mục đích bắt đầu, tùy theo bắt đầu cho một điều gì ta sẽ chuẩn bị theo mục đích ấy. Khởi đầu cho một năm mới, dĩ nhiên người ta sẽ khép lại năm cũ, nhưng khép lại là đã cần ngồi lại để xem mình đã làm gì được năm qua, những gì cần tiếp tục, những gì cần bắt đầu và cả những gì bắt đầu lại trong năm mới. Muốn khởi hành cho một chuyến du lịch miền biển, người ta cần chuẩn bị các trang phục, dụng cụ để bơi, để tắm biển, tắm nắng… Cũng vậy cần có mục đích dài hơi là một cuộc đời và những mục tiêu của từng năm để tiến hành hoàn thành nó với những thứ cần thiết chuẩn bị. Thời gian không chờ đợi con người mà mỗi người đều có giới hạn trong thời gian.

Khởi là bắt đầu.
Bắt đầu sau khi đã chuẩn bị, càng chuẩn bị kỹ càng tự tin thực hiện. Bao giờ bước khởi đầu cũng là những bước thật quan trọng, bởi vì nó thể hiện mọi cố gắng của mình ở đó. Ở trong thể thao, khởi đầu đôi khi dễ dàng, có thể chưa cần dồn hết quyết tâm, nhưng lúc nào cũng cần dự liệu những khả năng cần thiết để chiến thắng khi có tính quyết định. Trong cuộc sống cũng vậy, có người cần nỗ lực hết sức từ ban đầu nhưng cũng có người chưa cần vào lúc đó. Tùy theo hoàn cảnh tùy cơ ứng biến và lúc nào cũng cần đều có năng lượng dự trữ.

Khởi sinh khởi. Có những bắt đầu này sinh ra bắt đầu khác. Trong Phật Giáo người ta gọi là duyên khởi. Do cái nhân duyên ban đầu sinh ra cái khởi khác. Vui hay buồn, thành công hay thất bại, hạnh phúc hay đau khổ đều bắt đầu từ cái bắt đầu. Thế nên, khởi của việc này là nguyên nhân của việc kia. Chúng ta hãy nghĩ hậu quả hay hiệu quả trước khi nói, trước khi hành động, trước khi bắt tay vào một việc. Chúa Giêsu dạy, “trước tiên hãy đi tìm nước trời và đức công chính” (Mt 6, 33) là khởi đi từ điều tốt đẹp nhất để được hiệu quả đầy tràn những ân huệ khác.

Khởi có nghĩa là là mới.
Không thể không có khởi, bắt đầu một ngày mới, một năm mới, một thời gian mới. Dù con người có muốn dừng lại thì ngày mới cũng bắt đầu, thời gian cũng vẫn vận hành về cái mới. Thế nên, khi con người cứ giữ cái cũ, cái hoài niệm quá khứ hào hùng của mình, con người sẽ mất hiện tại và mất cả tương lai. Khởi là bắt đầu tiếp và và bắt đầu lại tùy theo đang tiến triển tốt hay đang chuyển biến xấu đi. Bao giờ cũng là một vận hành mới, mỗi ngày mỗi mới, mỗi ngày mỗi tốt hơn, sống đẹp hơn, ý nghĩa hơn. Đó là khởi.

Khởi của khởi (Mới của Mới).
Theo nghĩa tích cực, “cây tốt sinh trái tốt” (Mt 7, 17). Cứ gieo điều lành ắt hẳn sau này cũng gặt điều lành, dù người ta hay nói “làm lành mà hay gặp dữ”. Tin tưởng vào điều tốt lành là chuẩn bị cho mình một hành trang tốt đẹp để bắt đầu cho mọi bước đi của cuộc đời nên hoàn hảo. Không làm sự dữ, hùa theo điều xấu, toa rập với điều không nên… Đó là phòng cho mình khỏi bị chen lẫn điều xấu làm hư những điều tốt. Giống như cỏ lùng xen vào với lúa, làm mất năng suất của lúa mà còn làm hại đất. Giữ mình khỏi điều xấu là bắt đầu cho mình những điều tốt. Khởi đầu bởi một con người tốt mọi sự sẽ trở nên tốt hơn.

Tóm lại “khởi” cần có một chuẩn bị, khởi từ điều tốt, từ điểm tích cực, từ điểm mới xuất phát mỗi ngày. Khởi để đi tới và đi lên từng ngày và hoàn tất trong một đời sống ý nghĩa, thấy được hạnh phúc, tươi vui của cuộc sống tròn đầy.

Lm. Giuse Hoàng Kim Toan