TIN MỪNG CHÚA NHẬT - LỄ TRỌNG

Chúa Nhật XXXIV Thường Niên -Năm A

“Người sẽ ngự trên ngai uy linh của Người, và sẽ phân chia họ ra”. (Mt 25,31)
Đọc các tin khác ➥
TÌM KIẾM

Tử đạo hay tự bỏ đạo?

Thứ hai - 16/11/2026 09:27 | Tác giả bài viết: L.m Giuse Hoàng Kim Toan |   26
Ngày xưa người ta giết chết, tra khảo thân xác người có đạo, ngày nay người ta giết tâm hồn người có đạo.
Tử đạo hay tự bỏ đạo?

Tử đạo hay tự bỏ đạo?

 

 

Đây là điều khiến chúng ta ưu tư khi nhìn vào đời sống hôm nay. Ngày xưa người ta giết chết, tra khảo thân xác người có đạo, ngày nay người ta giết tâm hồn người có đạo.

Ngày xưa, người ta có thể dùng gươm đao, tra tấn, tù đày và pháp trường để buộc người Kitô hữu chối bỏ đức tin. Nhưng lịch sử cũng cho thấy rằng sự bách hại không phải lúc nào cũng đạt được mục đích. Có những cộng đoàn vẫn tồn tại, có những chứng nhân vẫn đứng vững, và có những người bắt đầu tìm hiểu Tin Mừng chính vì chứng tá của những người bị bách hại. 

Ngày nay, tại nhiều nơi, người Kitô hữu được tự do hành đạo. Không ai bắt họ phải chối bỏ Đức Kitô. Thế nhưng, một điều khác xuất hiện, người ta giết tâm hồn người có đạo: Có khi nào con người không còn cần phải bị ép buộc từ bỏ đức tin, bởi chính họ dần dần không còn muốn sống đức tin nữa?

Không cần cấm người ta cầu nguyện, nếu người ta không còn muốn dành thời gian cầu nguyện. Không cần đóng cửa nhà thờ, nếu người ta không còn thấy cần bước vào nhà thờ. Không cần buộc người ta phủ nhận Thiên Chúa, nếu họ đã quen sống như thể Thiên Chúa không hiện diện trong cuộc đời mình.

Cuộc chiến giết tâm hồn người có đạo.

Cuộc chiến lúc này không nhất thiết diễn ra bằng bạo lực, nhưng có thể diễn ra trong tâm hồn, qua những điều chiếm lấy sự chú ý, định hình ham muốn và thay đổi các giá trị của con người.

Phim ảnh, âm nhạc, những điệu nhảy, internet và mạng xã hội đều có thể đem lại những giá trị tích cực. Chúng có thể mở rộng hiểu biết, nuôi dưỡng cảm xúc, kết nối con người và tạo ra những cơ hội học hỏi. Không thể quy kết mọi hình thức giải trí hay mọi biến đổi văn hóa là sự chống đối đức tin.

Tuy nhiên, điều đáng lo xuất hiện khi con người không còn khả năng phân định, khi sự hưởng thụ trở thành mục đích tối hậu, khi những hình ảnh kích thích ham muốn liên tục chi phối tâm trí, khi sự ngưỡng mộ ngoại hình, tiền bạc và danh tiếng thay thế những giá trị sâu xa hơn. Ma túy và các hình thức gây nghiện có thể trói buộc ý chí; việc sử dụng internet thiếu kiểm soát có thể làm suy giảm khả năng tập trung, đời sống nội tâm và những tương quan thực sự.

Không phải mọi thứ đều được thiết kế để chống lại Thiên Chúa. Nhưng một đời sống bị lấp đầy bởi những kích thích liên tục có thể khiến con người không còn khoảng trống để suy nghĩ về Thiên Chúa, về chính mình và về ý nghĩa cuộc đời.

Sự thay đổi ấy thường không diễn ra trong một ngày. Nó đến qua những lựa chọn nhỏ, những lần thỏa hiệp, những thói quen được lặp lại và những điều dần dần trở thành trung tâm của cuộc sống.

Một người trẻ có thể không tuyên bố rằng mình từ bỏ đức tin. Người ấy chỉ ngày càng ít cầu nguyện, ít quan tâm đến cộng đoàn, không còn để Lời Chúa ảnh hưởng đến những lựa chọn của mình. Một người vẫn mang danh Kitô hữu nhưng khi đứng trước lợi ích cá nhân, lại sẵn sàng bỏ qua sự thật, công bằng và lòng bác ái.

Đức tin khi ấy có thể vẫn còn trên môi miệng, nhưng đã mất dần sức sống trong hành động.

Có thể gọi đây là một dạng “tử đạo ngược” theo nghĩa suy tư: không phải tử đạo theo nghĩa chính thức của Giáo hội, nhưng là nghịch lý khi con người không chết vì đức tin mà để đức tin chết dần trong chính mình.

Nếu các vị tử đạo ngày xưa đã chấp nhận mất mạng sống để không phản bội Đức Kitô, thì người Kitô hữu hôm nay có thể đánh mất đức tin chỉ vì không còn muốn trả giá cho những đòi hỏi của Tin Mừng.

Người ta có thể không chối bỏ Thiên Chúa bằng lời nói, nhưng lại gạt Người ra khỏi cuộc sống bằng những chọn lựa hằng ngày. Không cần tuyên bố rằng mình không tin, chỉ cần sống lâu ngày mà không còn thấy Thiên Chúa có vai trò gì trong những quyết định quan trọng của mình.

Tuy nhiên, cần phân biệt sự nguội lạnh với những giai đoạn hoài nghi hay khủng hoảng đức tin. Một người đặt câu hỏi, trải qua khô khan trong cầu nguyện hay tìm kiếm những lý do để tin không có nghĩa là họ đã từ bỏ Thiên Chúa. Đôi khi, chính những câu hỏi chân thành lại mở đường cho một đức tin trưởng thành hơn.

Điều đáng lo không phải là dám chất vấn, nhưng là không còn muốn tìm kiếm chân lý; không phải là từng vấp ngã, nhưng là không còn muốn hoán cải; không phải là trải qua một giai đoạn yếu đuối, nhưng là dần dần chấp nhận sống mà không cần đến Thiên Chúa.

Giữ đức tin giữa một thế giới đầy những lời mời gọi

Trước thách đố ấy, Giáo hội không thể chỉ lên án phim ảnh, âm nhạc, internet hay lối sống của người trẻ. Cũng không thể chỉ dựng lên những hàng rào cấm đoán rồi hy vọng đức tin sẽ tự nhiên được bảo vệ.

Điều cần thiết hơn là giúp con người trưởng thành trong tự do và khả năng phân định. Người trẻ cần được học cách sử dụng các phương tiện truyền thông mà không trở thành nô lệ của chúng; biết thưởng thức cái đẹp mà không biến con người thành đối tượng để chiếm hữu; biết tận hưởng niềm vui mà không đánh mất khả năng tự chủ và trách nhiệm.

Gia đình cần giúp con cái hiểu rằng đức tin không chỉ là di sản được truyền lại, nhưng còn là một lựa chọn cần được khám phá và sống bằng xác tín của chính mình. Cộng đoàn cần trở thành nơi người ta có thể đặt câu hỏi, chia sẻ những khủng hoảng và tìm thấy sự đồng hành thay vì bị kết án.

Đời sống phụng vụ cũng cần giúp người tín hữu đi vào cuộc gặp gỡ thực sự với Thiên Chúa, chứ không chỉ dừng lại ở thói quen. Cầu nguyện không phải là một nhiệm vụ để hoàn thành, nhưng là thời gian con người mở lòng trước Đấng đã yêu thương mình. Thánh lễ không chỉ là một nghi thức phải tham dự, nhưng là nơi cộng đoàn được quy tụ quanh Đức Kitô, đón nhận Lời Chúa và được sai đi sống Tin Mừng giữa đời.

Và mỗi người cần học lại nghệ thuật sống trong thinh lặng, đọc Lời Chúa, xét mình và phục vụ tha nhân. Không phải để trốn chạy thế giới, nhưng để có thể sống giữa thế giới mà không bị cuốn trôi bởi những giá trị chóng qua.

Một đức tin chỉ tồn tại nhờ những hàng rào cấm đoán sẽ rất mong manh khi bước ra ngoài. Nhưng một đức tin đã bén rễ trong cuộc gặp gỡ với Đức Kitô, được nuôi dưỡng bằng cầu nguyện và được kiểm chứng bằng tình yêu, sẽ có khả năng đứng vững giữa những biến chuyển của thời đại.

Từ các vị tử đạo đến những ưu tư hôm nay

Ba chặng đường suy tư đưa chúng ta đến ba câu hỏi.

Ở giai đoạn thứ nhất, con người sẵn sàng chết để trung tín với Giao Ước: điều gì là nền tảng không thể phản bội trong đời tôi?

Ở giai đoạn thứ hai, con người sẵn sàng chết để làm chứng cho Đức Kitô: tôi đang đặt niềm tin vào ai, và niềm tin ấy có đủ sức định hình cuộc đời tôi không?

Ở giai đoạn thứ ba, con người đối diện với nguy cơ đánh mất đức tin trong một thế giới đầy những điều hấp dẫn: tôi có còn muốn sống với Đức Kitô khi không ai ép buộc tôi phải từ bỏ Người không?

Đây là điều ưu tư sâu xa nhất. Chúng ta có thể tự hào về các Thánh Tử Đạo Việt Nam, nhưng niềm tự hào ấy sẽ thiếu ý nghĩa nếu không trở thành lời mời gọi hoán cải. Chúng ta có thể kể lại những cuộc tra tấn, những pháp trường và những chứng từ anh hùng, nhưng điều quan trọng hơn là tự hỏi liệu đức tin của các ngài có tiếp tục sống trong cách chúng ta đối xử với nhau hay không.

Máu các vị tử đạo đã làm chứng cho một tình yêu không chịu khuất phục trước bạo lực. Nhưng hôm nay, Giáo hội còn cần những chứng nhân biết sống trung thực giữa một môi trường đầy cám dỗ, biết yêu thương trong một xã hội cạnh tranh, biết bảo vệ phẩm giá con người và biết đặt Thiên Chúa vào trung tâm của những chọn lựa.

Không phải ai cũng được gọi để đổ máu vì đức tin. Nhưng mọi Kitô hữu đều được gọi để Tin Mừng có sức sống trong chính cuộc đời mình.

Có lẽ, điều đáng sợ nhất không phải là người ta bị giết vì đạo, nhưng là người ta vẫn mang danh có đạo mà không còn sống theo Tin Mừng. Không phải là nhà thờ bị đóng cửa, nhưng là tâm hồn không còn mở ra với Thiên Chúa. Không phải là con người không được phép cầu nguyện, nhưng là họ không còn thấy cần phải cầu nguyện.

Nếu các vị tử đạo ngày xưa đã giữ vững đức tin trước lưỡi gươm, thì người Kitô hữu hôm nay phải học cách giữ vững đức tin giữa những lời mời gọi khiến mình quên mất Thiên Chúa.

Bởi thế, câu hỏi cuối cùng không chỉ là: Tôi có dám chết vì Đức Kitô không?

Mà còn là: Tôi có còn muốn sống với Đức Kitô, khi cả thế giới quanh tôi đang mời gọi tôi sống như thể không cần đến Người nữa?

L.m Giuse Hoàng Kim Toan

Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá

Click để đánh giá bài viết
Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây