Làm chứng (Mt 10,17-22)

Chúa Nhật 33 TN A
Kính trọng thể các thánh Tử đạo Việt Nam

LÀM CHỨNG - Mt 10,17-22

Có những trang sử được viết bằng mực. Có những trang sử được viết bằng nước mắt. Nhưng lịch sử Hội Thánh Việt Nam có những trang đã được viết bằng máu. Máu của những giám mục, linh mục, tu sĩ, thầy giảng; máu của những người cha, người mẹ, người lính, người nông dân; máu của những con người thuộc nhiều tuổi tác và hoàn cảnh khác nhau. Họ chỉ có một điểm chung: khi phải lựa chọn giữa mạng sống và Đức Kitô, họ đã chọn Đức Kitô.

1. Có một điều còn quý hơn mạng sống

“Vì danh Thầy, anh em sẽ bị mọi người thù ghét” (Mt 10,22). Đức Giêsu không hứa một con đường trải hoa, nhưng báo trước: “Người ta sẽ nộp anh em cho các hội đồng, và sẽ đánh đập anh em trong các hội đường” (Mt 10,17). Và chính Người đã đi con đường ấy trước tiên. Trước khi các môn đệ đổ máu vì Thầy, Thầy đã đổ máu vì họ. Trước khi đòi các môn đệ vác thập giá, Người đã vác thập giá lên đồi Canvê.

Cha ông chúng ta đã hiểu điều đó. Chỉ cần một bước chân qua thập giá là có thể trở về nhà. Chỉ cần một cái cúi đầu, một lời chối đạo, là mọi cực hình sẽ chấm dứt. Phía sau họ còn cha mẹ, vợ chồng, con cái, ruộng vườn và cả một cuộc đời đang chờ đợi. Nhưng họ không bước qua. Không phải vì họ coi thường mạng sống. Chính vì biết mạng sống quý giá nên sự lựa chọn ấy mới lớn lao. Họ đã khám phá ra một điều còn quý hơn mạng sống: đó là Đấng đã trao mạng sống mình cho họ.

Người ta có thể lấy đi của các ngài chức vị, tài sản, tự do và cuối cùng cả mạng sống; nhưng có một điều không ai lấy được nếu chính các ngài không trao đi: đức tin. Đó là sự khôn ngoan của các thánh tử đạo, vì có những điều phải giữ bằng mọi giá, nếu không sẽ đánh mất chính mình.

2. Máu trở thành lời chứng

“Anh em sẽ bị điệu ra trước mặt vua chúa quan quyền vì Thầy, để làm chứng cho họ và cho dân ngoại được biết” (Mt 10,18). Đức Giêsu dùng một chữ rất đặc biệt: làm chứng. Trong tiếng Hy Lạp, martys là “nhân chứng”; từ đó phát sinh chữ martyr – người tử đạo. Như vậy, trước khi là người chết vì đạo, vị tử đạo là người làm chứng cho Đức Kitô. Và khi mọi lời nói đã bị ngăn cấm, thì mạng sống là lời chứng cuối cùng.

Hội Thánh Việt Nam tôn kính 118 vị thánh tử đạo. Nhưng phía sau những khuôn mặt được tuyên thánh ấy còn biết bao Kitô hữu vô danh đã chịu tù đày, tra tấn, mất nhà cửa và mạng sống vì đức tin. Điều làm chúng ta cảm phục không chỉ là họ đã chịu đau khổ đến mức nào, nhưng là giữa đau khổ, họ đã sống như thế nào. Họ không chết với lòng căm thù. Không nguyền rủa những người hành hình mình. Không dùng bạo lực chống lại bạo lực. Họ cầu nguyện và tha thứ cho kẻ hành hình.

Đó là điều khiến các anh hùng tử đạo Kitô giáo trở nên khác biệt với mọi thứ anh hùng liệt sĩ, phát xuất từ các phe nhóm chính trị, xã hội hoặc đảng phái, Thế nên máu các ngài đã trở thành sức sống linh thiêng cho con người. Tertullianô đã diễn tả bằng một hình ảnh bất hủ: “Máu các Kitô hữu là hạt giống.” Người ta tưởng đổ máu các tín hữu xuống đất là chôn vùi Kitô giáo; nhưng từ mảnh đất ấy, đức tin lại nảy mầm.

3. Đến lượt chúng ta làm chứng

“Kẻ nào bền chí đến cùng, kẻ ấy sẽ được cứu thoát” (Mt 10,22). Ngày nay, có lẽ chẳng ai bắt chúng ta bước qua thập giá. Không ai đặt gươm vào cổ bắt ta chối Chúa. Nhưng điều đó không có nghĩa thời đại tử đạo đã qua. Có những cách chối Chúa không cần bước qua thập giá. Ta có thể chối Chúa khi vì một chút lợi lộc mà sống gian dối; vì muốn giữ địa vị mà không dám bảo vệ sự thật; vì sợ mất lòng mà im lặng trước điều sai trái; vì tiền bạc mà đánh mất lương tâm; vì những thú vui trước mắt mà dần dần bỏ lễ, bỏ kinh, bỏ Chúa.

Các thánh tử đạo đã làm chứng trong một thời điểm quyết định; chúng ta phải làm chứng qua hàng ngàn lựa chọn nhỏ bé mỗi ngày. Các ngài làm chứng bằng cái chết; chúng ta được gọi làm chứng bằng cách sống.

Làm chứng khi người khác gian dối mà ta vẫn trung thực. Làm chứng khi bị xúc phạm mà ta không trả đũa. Làm chứng khi có thể kiếm lợi bất chính mà ta từ chối. Làm chứng khi gia đình nguội lạnh mà ta vẫn giữ lửa đức tin. Thời đại hôm nay, lời chứng trên môi miệng có thể người ta không muốn nghe, nhưng làm chứng hay nhân chứng là điều mà người ta muốn thấy. Người ta muốn thấy được khuôn mặt Đức Kitô trên cuộc đời Kitô hữu. Nếu không, mọi thứ đều đáng ngờ.

Kết

Máu các Thánh Tử Đạo Việt Nam đã đổ xuống mảnh đất này từ nhiều thế hệ trước, nhưng đời sống đức tin của các ngài phải được tiếp nối nơi chúng ta và truyền lại cho các thế hệ mai sau. Đó là món nợ ân tình mà chúng ta phải đáp đền để xứng danh con cháu.

Đức tin mà hôm nay chúng ta có thể sống bình an, vì đã có người phải trả bằng máu. Thánh giá chúng ta đeo trên ngực, vì đã có người vì không chịu bước qua mà phải mất đầu. Danh Đức Kitô chúng ta có thể tự do tuyên xưng, vì đã có người vì không chịu chối bỏ mà phải lìa bỏ tất cả. Các ngài đã làm chứng bằng máu. Đến lượt chúng ta, hãy làm chứng bằng một cuộc đời thật sự mang khuôn mặt Đức Kitô.

Cầu nguyện

Lạy Chúa!
Đã bao người công chính bị bách hại,
và bao người chân thật phải tù đày,
chỉ vì dám đấu tranh cho công lý,
dám liên đới và dám sống trách nhiệm.

Sống công chính đòi con dám xả thân,
dám hành động vì ích lợi của tha nhân,
dám coi thường quyền lợi của bản thân,
và luôn biết hành động trong sự thật.

Khi nhìn lại thời Giáo Hội sơ khai,
các tín hữu phải chịu những họa tai,
vì theo Chúa trên con đường làm chứng,
là yêu thương và tha thứ không ngừng.

Bách hại đâu phải chuyện của quá khứ,
mà nay vẫn tiếp diễn bằng nhiều thứ,
như vu khống, chế giễu và phỉ báng,
biến tín hữu thành hạng người lố bịch.

Không hẳn chúng con chết vì đức tin,
nhưng sẽ bị nhục mạ vì danh Chúa,
bị coi là mê muội và yếu đuối,
nên Chúa cần con sống hơn là chết,
để người ta thấy tình yêu là trên hết,
và cũng chính là sự thật vững bền.

Xin cho con dám vượt lên chính mình,
để con sống một niềm tin chân chính,
bằng một tình yêu mến mãi trung trinh,
là chứng nhân cho Chúa giữa đời thường,
chẳng sợ gì những thử thách đau thương,
hầu đạt tới thiên đường nơi vinh phúc. Amen. 

Lm. Thái Nguyên